Position Paper Dekenberaad over Wet internationale sanctiemaatregelen

27/03/2026

Het wetsvoorstel Wet internationale sanctiemaatregelen (Wis) introduceert aanvullende toezichtsinstrumenten, zoals bedrijfsvoeringsregels, een expliciete rol voor dekens als toezichthouder en uitgebreidere informatie-uitwisseling via het Centraal Meldpunt Sancties (CMS). Het Dekenberaad reageert middels een postion paper op het wetsvoorstel.

Huidige situatie

In de huidige situatie ligt de uitvoering van sanctiemaatregelen primair bij het Ministerie van Financiën. Deze instantie is verantwoordelijk voor onder meer ontheffingen, interpretatie van sanctieregels en het bevriezen van tegoeden.

Bij (vermoedelijke) overtredingen van sanctieregels melden instellingen dit via een speciaal meldportaal van DNB. Indien er daarnaast sprake is van een mogelijke overtreding van de Wwft, wordt ook een melding gedaan bij FIU-Nederland.

Belangrijkste veranderingen

Het wetsvoorstel introduceert voor de advocatuur met name:

• de mogelijkheid om bedrijfsvoeringsregels vast te stellen (administratieve organisatie en de interne controle);

• de expliciete rol voor de dekens als toezichthouder onder de Sanctiewet;

• de uitbreiding van de informatie-uitwisseling, waaronder toegang tot gegevens van het Centraal Meldpunt Sancties (CMS);

• de doorgifteplicht van informatie door toezichthouders aan het CMS en aan registers. 

In de huidige praktijk vragen dekens al actief uit of advocaten betrokken zijn bij dienstverlening aan gesanctioneerde personen of entiteiten in het kader van hun toezicht, onder meer in samenhang met de Wwft. Het wetsvoorstel verandert daarmee de toezichtpraktijk niet fundamenteel. Het voegt vooral aanvullende instrumenten toe om het toezicht verder te structureren en te formaliseren.

Mogelijke risico's

Er zijn wel enkele risico's die kunnen ontstaan naar aanleiding van de bovenstaande veranderingen:

• een verschuiving naar ‘afvinkgedrag’;

• druk op de toezichtcapaciteit en -kwaliteit;

• een beperking van de toegang tot rechtsbijstand voor gesanctioneerde cliënten.

De effectiviteit van het voorstel hangt volgens de dekens sterk af van de nadere uitwerking. Daarbij wijzen zij op vier belangrijke aandachtspunten: de positionering van de regelgevende bevoegdheid, de uitvoerbaarheid, de samenloop met de AMLR en de bescherming van de geheimhoudingsplicht en het verschoningsrecht.