Service-Based Money Laundering

Een nieuwe methode van witwassen

Er bestaan verschillende vormen van witwassen en terrorismefinanciering. In een eerder artikel gingen we in op Trade-Based Money Laundering (TBML). In dit artikel zoomen we in op een nauw verwante, maar vaak minder zichtbare methode: Service-Based Money Laundering (SBML).

Waar TBML draait om handel in goederen, maakt SBML gebruik van dienstverlening, wat het detecteren vaak nóg lastiger maakt. 

Wat is Service-Based Money Laundering (SBML)?

Service-based Money Laundering (hierna SBML) maakt specifiek gebruik van dienstverlening of ontastbare goederen om de herkomst van geld uit illegale bronnen te verhullen of om het voor terroristische doeleinden in te zetten.

Volgens de Financial Action Task Force (FATF) moet aan de onderstaande voorwaarden worden voldaan om te kunnen spreken van SBML:

• Er is sprake van criminele winsten/waarde;
• Deze waarde wordt verplaatst via de levering van diensten;
• Deze verplaatsing moet resulteren in een legitimatie: het criminele geld moet een ogenschijnlijk legale status verkrijgen.
  
  

Hoe werkt Service-Based Money Laundering in de praktijk?

De technieken binnen Service-Based Money Laundering verschillen in complexiteit en worden vaak gecombineerd met andere witwasmethoden. Meestal zijn er twee terugkerende constructies zichtbaar: 

1. Netwerken van (schijn)bedrijven: criminelen richten complexe bedrijfsstructuren op, bestaande uit operationele ondernemingen en brievenbusfirma's met onduidelijke of moeilijk te verifiëren activiteiten.

2. Manipulatie van diensten: de prijs, omvang of kwaliteit van diensten wordt bewust vervalst. Omdat diensten vaak moeilijk objectief te waarderen zijn, biedt dit ruimte voor misbruik. 

Sectoren met een verhoogd risico op Service-Based Money Laundering

SBML komt vooral voor in sectoren waar diensten digitaal, grensoverschrijdend of lastig te controleren zijn. Risicovolle sectoren zijn onder andere:

• Aanbieders van kansspelen, met name online gokdiensten

• Softwareleveranciers, waaronder gaming- en bedrijfssoftware

• Financiële dienstverlening, zoals beheer van cryptovaluta

• Advies- en consultancydiensten

• Exploitatie en licentiëring van handelsmerken en intellectueel eigendom

Hoe herken ik Service-Based Money Laundering?

Door de geldstromen te volgen, detecteren vooral banken vaak een vorm van SBML bij een cliënt. Het is uitdagend om SBML te identificeren zonder inzage te hebben in de transacties van de cliënt. Desondanks is het belangrijk om waakzaam te zijn. De werkwijze van de betreffende cliënt kan variëren, maar hieronder enkele red flags die je kan herkennen:

• Meervoudig factureren van diensten
• Onjuiste omschrijving van diensten
• Er worden diensten verhandeld die niet passen bij de reguliere activiteiten van het bedrijf.
• Over- en onderfactureren
• De naam van de betalende partij verschilt van die van de cliënt.
• De transactie komt uit een ander land dan waar de cliënt is gevestigd.
• De herkomst van vermogen is onduidelijk of klopt niet. 
• De organisatie heeft zeer lage of juist opvallend hoge winstmarges ten opzichte van de sector.
• Het gebruik van privé e-mailadressen in plaats van zakelijke.
• Weinig tot geen informatie willen verstrekken tijdens het cliëntenonderzoek.

Één enkele indicator wijst niet automatisch op SBML. Een combinatie van signalen vormt echter wél aanleiding voor verscherpt cliëntenonderzoek.